De overtuigingskracht van ‘niet’

Gepubliceerd op maandag 29 april 2013

In een vorig artikel hebben we aangegeven dat het vaak verstandig is om het woordje ‘niet’ te vermijden. Omdat we ons geen visueel beeld kunnen vormen van dit woord, komt het zelfs vaak voor dat het tegenovergestelde van wat je bedoelde blijft hangen. Maar mag je het woordje ‘niet’ dan nooit gebruiken? Nee, natuurlijk niet!

‘Niet’: een effectief stijlfiguur

Je hoeft het woordje ‘niet’ natuurlijk niet altijd te vermijden. Er kan zelfs een grote overtuigingskracht van uitgaan. In de klassieke oudheid herkende men het stijlfiguur litotes al als een bijzonder effectief overtuigingsmiddel. In plaats van iets te beweren, ontken je hierbij juist het tegendeel. Dit kan als eufemisme werken (“Mijn tegenstander is niet de meest intelligente Nederlander”), maar ook als understatement (“Dat restaurant is niet goedkoop”). In beide gevallen geldt: je zegt veel, zonder het letterlijk uit te hoeven spreken.

Een ander stijlfiguur wat schaamteloos de kracht van het ‘niet’ uitbuit is de paraleipsis. De spreker vermeldt dan expliciet niet in te willen gaan op een bepaald onderwerp, maar hiermee brengt hij het juist zeer effectief onder de aandacht van zijn publiek. Zo’n uitspraak brengt namelijk een inherente tegenstrijdigheid met zich mee. Als je aangeeft dat je over iets wilt zwijgen, wordt dit zwijgen júist verbroken. De paraleipsis is dus een uitstekende manier om straffeloos met modder te gooien!

Wat zijn de mooiste stijlfiguren en hoe kun je ze het meest effectief inzetten? Leer hier alles over in onze workshop Overtuigen met Stijlfiguren!

 

Reageer op dit artikel

Er zijn nog geen reacties. Wat vind jij van dit artikel?

Laat een reactie achter

Gratis overtuigtips

Ontvang net als 15.000+ lezers elke week een praktische overtuigtip!

Uitschrijven kan elk moment
Laat mij overtuigen op de volgende manieren
Cadeau — Meld je nu aan en ontvang direct de beste tips van de laatste jaren

Grote vraag naar ondersteuning: Debatrix verruimt openingstijden

13/3 - Door grote vraag naar ondersteuning bij o.a. cruciale (video)boodschappen en effectieve communicatie rondom het nieuwe coronavirus, hebben we besloten onze openingstijden te verruimen. De komende weken staan we van 8:00...

Lees verder »

Overtuigtip: Werk je thuis? Hier de 5 grootste frustraties bij online vergaderingen (en hoe het wél moet)

- De komende weken werken veel mensen vanuit huis. Dat lijkt eenvoudiger dan het is, vooral als je veel samen afhankelijk bent van goede afstemming. Een online vergadering kan dan een uitkomst zijn, mits je...

Lees verder »

Meer nieuws & publicaties

2/4Medialogica: goede slogan of niet? ‘Alleen samen krijgen we corona onder controle’
20/3Stakeholder-analyse: Op wie moet jij jouw verhaal richten?
5/3Framing: het coronavirus en de impact van taal
27/2Vlammen in het vragenvuur: Geen excuses, maar een niet-ontkennende ontkenning