Wat je kunt leren van de Troonredes van afgelopen jaren

Door onze expert Job ten Bosch

Gepubliceerd op dinsdag 18 september 2018 (Publicaties)

Vandaag om 13:15 uur draagt koning Willem-Alexander alweer zijn zesde Troonrede voor. De tekst, die door de regering wordt opgesteld, sprankelt zelden — net als de voordracht.

Voor NRC Handelsblad zal Lars Duursma vanmiddag de recensie van de Troonrede verzorgen. Hierbij alvast drie tips op basis van de recensies van de afgelopen jaren.

1.  Kom met wat nieuws!

De Troonrede van vorig jaar klonk me wel erg bekend in de oren. Toen ik de tekst door een plagiaatchecker haalde, bleek al snel waarom: onze koning werd op pad gestuurd met een bijeenraapsel van uitspraken uit eerdere speeches, hier en daar aangepast om het verwijt van zelfplagiaat voor te zijn.

Zo bevatte de Troonrede van 2016 deze zin: „De risico’s en onzekerheden voor onze open en internationaal georiënteerde economie komen vooral uit het buitenland.” (vanaf 7:39) In 2017 werd dat: „In een open en internationaal georiënteerde samenleving als de onze is het buitenland altijd een invloedrijke factor” (vanaf 5:07). En zo ging het zin na zin, zie ook deze recensie.

Dit jaar presenteert de regering hopelijk een nieuwe en frisse tekst!

2.  Slimme spreektekst

Voor een goede voordracht telt niet alleen welke woorden in de Troonrede staan, maar ook hoe deze zijn uitgeprint. Bij eerdere Troonredes zagen we dat de koning zich vaak versprak tijdens lange zinnen die op de ene pagina begonnen en op de volgende verder liepen. Een beginnersfout. Ook rare pauzes (Arjen Lubach maakte daar vorig jaar een gênant item over) voorkom je met streepjes en witregels. Het is voor de koning te hopen dat zijn staf dat dit jaar wel op orde heeft.

Lees de recensie hierover »

3. Impact door goed oogcontact

Onze koning maakt al vijf Troonredes op rij dezelfde fout met oogcontact: tijdens de laatste woorden van iedere zin kijkt hij consequent naar zijn blaadje in plaats van naar het publiek. Weg impact.

Hoe krachtig de zin ook is, als je hem uitspreekt terwijl je naar beneden kijkt, zal je niet overtuigend overkomen. De oplossing is simpel: zorg dat elke nieuwe zin op een nieuwe regel staat. Op deze manier kun je je volgende zin snel vinden als je naar je papier kijkt en kun je je publiek gewoon blijven aankijken als je je zin eindigt. Het gevolg: een veel impactvollere Troonrede.

Ik wens de koning alvast veel succes!

Job ten Bosch is mede-eigenaar en directeur van Debatrix. Naast de dagelijkse leiding van Debatrix coacht hij ondernemers en specialisten met het aanscherpen van hun propositie en het vinden van De Rode Tesla in hun verhaal. Als ondernemer ontwikkelt hij bovendien nieuwe bedrijven als Blook.tv en de Infograaf.

Favoriete training van Job? De masterclass Luisteren & Beïnvloeden!

Reageer op dit artikel

Er zijn nog geen reacties. Wat vind jij van dit artikel?

Laat een reactie achter

Mis geen enkele tip

Ontvang net als 15.000+ lezers elke week een praktische overtuigtip!

Uitschrijven kan elk moment
Laat mij overtuigen op de volgende manieren
Cadeau — Meld je nu aan en ontvang direct de beste tips van de laatste jaren

Reacties op onze trainingen


Inspirerend, interactief, nuttig en leuk!
Zaïra van de Gronden
Relatiemanager Healthcare / Van Lanschot Bankiers
Zeer prettig! Praktisch met goede feedback en voorbeelden.
Arne Weverling
Wethouder / Gemeente Westland
Spannend om inspirerend te presenteren, maar het eindresultaat was beter dan verwacht!
Esther Kok
Healthcare Banker / Van Lanschot Bankiers
Ik vond de training heel informerend en inhoudelijk, met een goede balans tussen theorie en praktijk!
Ruud Stevens
Internal and External Communication Advisor / ASN Bank
De training was een echte eye-opener voor mij! Heel enthousiast en duidelijk.
Bas Korbee
Process Engineer / Nutricia


Volg direct een training!

6 meiMasterclass Critical Thinking (Den Haag)
9 meiVoorzitten & Gespreksleiden (Den Haag)
14 meiPersoonlijke Overtuigingskracht (VOL)
23 meiMasterclass Luisteren & Beïnvloeden (Amsterdam)
5 jun.Masterclass Critical Thinking (Utrecht)
12 jun.TED-waardig Presenteren (Den Haag)
4 jul.Persoonlijke Overtuigingskracht (Rotterdam)
8 jul.Masterclass Luisteren & Beïnvloeden (Rotterdam)
11 jul.TED-waardig Presenteren (Amsterdam)
8 aug.Inspirerend Presenteren (Utrecht)

Overzicht in-house trainingen »

Overtuigtip: De beste overtuigtips uit 2018!

2/1 - Happy New Year! Ben je al bezig met het voorbereiden van jouw nieuwjaarsspeech? Bekijk dan eens deze tip😉. Of neem eens een kijkje bij de Top-10 overtuigtips van 2018! Begin december vroegen...

Lees verder »

Overtuigtip: Argumenteren als Trump: De herhaalde overdrijving

20/11 - The Washington Post houdt precies bij hoeveel onwaarheden Trump als president verkondigt. Exact één jaar na zijn inauguratie had Trump volgens hun telling het recordaantal van 2140 onjuiste of misleidende uitspraken...

Lees verder »

Meer nieuws & publicaties

17/4Sloop je mission statement. Maak een mantra!
10/4Tool: De formule voor jouw persoonlijke pitch
3/4Presentatietechniek: Richt je op één persoon
19/3Behavior design technieken om mensen naar de stembus te krijgen (en wat jij er zelf aan hebt)