Recensie Troonrede: Bewonderenswaardig hoe onze koning zich door deze tekst heensloeg

Door onze expert Lars Duursma

Gepubliceerd op woensdag 20 september 2017 in nrc.next en NRC Handelsblad

Op verzoek van NRC schreef onze expert Lars Duursma net als vorig jaar een recensie van de Troonrede. Het artikel werd gepubliceerd in het NRC Handelsblad.

De Troonrede

Door koning Willem-Alexander
Gezien op 20/9

Vorm: ◉◉◉
Inhoud: ◉

De Troonrede van 2017 klonk vertrouwd in de oren. Dat kwam niet zozeer door de vaderlijke toon van onze vorst, als wel door de woorden die soms wel erg bekend voorkwamen.

Een woordje verschil

Na jaren van tegenwind groeit de economie weer”, sprak de koning. Een jaar eerder was dat: „Sinds enkele jaren groeit de Nederlandse economie weer.” Het gevolg: „Meer mensen hebben een baan.” In de versie van 2016: “Steeds meer mensen vinden weer werk.

In een open en internationaal georiënteerde samenleving als de onze is het buitenland altijd een invloedrijke factor”, aldus de koning. Vorig jaar was dat nog: „De risico’s en onzekerheden voor onze open en internationaal georiënteerde economie komen vooral uit het buitenland.

Onze koning prees „het harde werken en de veerkracht van de Nederlandse bevolking”. Een jaar eerder benoemde hij nog „het harde werken en de ondernemerszin van de Nederlandse bevolking”. Toch een woordje verschil.

De tekst leek bij vlagen een bijeenraapsel van eerdere uitspraken, hier en daar wat herschreven om het verwijt van zelfplagiaat voor te zijn.

De tekst leek bij vlagen een bijeenraapsel van eerdere uitspraken, hier en daar wat herschreven om het verwijt van zelfplagiaat voor te zijn.

Inspiratieloos

Ook de onderwerpkeuze was weinig verrassend, want vrijwel identiek aan vorig jaar met blokjes over de Europese Unie, internationale samenwerking, klimaat- en energiebeleid, veiligheid en terrorisme, onderwijs en gaswinning in Groningen.

Dat de Troonrede weinig nieuwe voorstellen zou bevatten, was al bekend. Maar dit was wel heel inspiratieloos. Alsof een scholier is blijven zitten en een jaar later vrijwel hetzelfde werkstuk inlevert, hopend dat de leraar het niet doorheeft.

Taalkundig was het ook al geen hoogstandje. Hoewel de zinnen lekker kort waren, bleef de betekenis ervan vaak onduidelijk. Neem deze bijzondere duiding van de wereld om ons heen: „In de geopolitieke verhoudingen verandert er het nodige.” Absoluut waar. Maar zonder verdere uitwerking een volstrekt overbodige platitude: de zin zou niet misstaan in alle Troonredes sinds 1848.

Onhandige pauzes en stroeve formulering

Een rode draad ontbrak en aan soepele bruggetjes deed de tekst ook al niet.

Een rode draad ontbrak en aan soepele bruggetjes deed de tekst ook al niet. Want hoe ga je verder direct na een paragraaf over strafrechtelijke vervolging en berechting van de daders van vlucht MH17? Laat dat maar aan deze regering over: „Voor de verpleeghuiszorg is volgend jaar meer geld beschikbaar.

Tenslotte waren sommige zinnen wel erg stroef geformuleerd: „Een baan hebben of werkloos zijn, maakt een groot verschil in het leven van mensen.” Probeer die zin maar eens hardop uit te spreken. Wat dat betreft was het nog bewonderingswaardig hoe onze koning zich door deze tekst heensloeg.

Hij keek wel erg veel naar z’n blaadje en liet pauzes vallen op onhandige momenten – tijdens alinea’s in plaats van tussen de blokjes – maar zijn stem klonk krachtig en zelfverzekerd. De articulatie was prima en hij legde goed nadruk op de juiste woorden. Onze koning leek veel meer op zijn gemak dan bij eerdere edities.

Extra sneu dus dat hij met uitgerekend deze tekst op pad werd gestuurd.

Lars Duursma is oprichter van Debatrix. Hij coacht leiders in politiek en bedrijfsleven en geeft inspirerende lezingen door heel Europa. Lars is vaste columnist voor RTL-Z en onder meer bekend van zijn analyses voor NRC Handelsblad, NOS, RTL Nieuws, BNR, VRT en Jinek.

Binnenkort verzorgt hij de open trainingen Speechwriting en Voorzitten & Gespreksleiden.

Reageer op dit artikel

  1. rij marks schreef:

    ” Onze koning leek veel meer op zijn gemak dan bij eerdere edities.” tja…. deze speech had hij vorig jaar ook all geoefend…

  2. Herman de Muinck schreef:

    Het meest trieste vond ik de uitsmijter, dat de regering zich realiseert dat de grote zorgen van de mensen die in het Groningse aardbevingsgebied wonen niet zomaar zijn weggenomen. Zolang de regering zo blijft doorgaan met de gaswinning, zullen de zorgen van alle gedupeerden van de gaswinning alleen maar groter worden.

Laat een reactie achter

Vergroot je kennis

Ontvang net als 15.000+ lezers elke week een praktische overtuigtip!

Uitschrijven kan elk moment
Laat mij overtuigen op de volgende manieren
Cadeau — Meld je nu aan en ontvang direct de beste tips van de laatste jaren

Reacties op onze trainingen


Leuke, relevante en leerzame training die mij in mijn dagelijks werk sterker en weerbaarder zal maken.
Robbert Ouwerkerk
Interaction Designer and Scrum Master / UnitID
De training levert nieuwe inzichten. Ik ben dankzij deze training uit m'n comfortzone gestapt!
Pauline Kreeft
Manager Healthcare / Van Lanschot Bankiers

I am working as the Head of Communication for the corporate learning department of the European Commission in Brussels. Our learning community comprises 30.000 colleagues from 28 different nationalities and very good academic/professional background. Our staff is very knowledgeable and skilled, yet often the Commission is criticized as not being able to connect with citizens and other stakeholders. We have hence often worked with many communication consultants.

But the impact has never been greater than with Lars Duursma who has prepped many colleagues including Senior managers to understand their audience, their needs and how to adjust their message so that one can inform and inspire. I have witnessed real transformations in the delivery styles of colleagues preparing talks for big corporate events with courses such as 'TED like talks', 'communicate and inspire' and 'influencing and advocacy skills'. The feedback in both events (with audiences of more than 1000 people) was excellent, Lars being rated in both cases as best speaker.

Since then I have been approached by various services and institutions to give his contact details. I can recommend him without the slightest doubt for anyone looking for someone to transform the way an organization communicates: it works and it is immediately applicable!

Ana Yturriaga Saldanha
Head of Communication / European Commission
Vermakelijk met voorbeelden van TED en leuk om zelf aan de knoppen te zitten
Cathelijn Feith
Management trainee / Randstad
Leerzaam, praktisch, energiek en heel inspirerend!
Sanne Kosterman
Trainee / TNO


Volg direct een training!

10 febr.Masterclass Persoonlijke Overtuigingskracht (Rotterdam)
2 mrt.Speechwriting (Den Haag)
4 mrt.Masterclass Luisteren & Beïnvloeden (Utrecht)
6 mrt.TED-worthy Presentations (English) (Amsterdam)
12 mrt.Masterclass Persoonlijke Overtuigingskracht (Den Haag)
17 mrt.Masterclass Inspirerend Presenteren (Rotterdam)
17 mrt.Masterclass Persoonlijke Overtuigingskracht (Amsterdam)
6 apr.TED-waardig Presenteren (Den Haag)
7 apr.Masterclass Onafhankelijk Denken (Amsterdam)
13 meiMasterclass Persoonlijke Overtuigingskracht (Eindhoven)

Overzicht in-house trainingen »

Overtuigtip: Hoe overtuigt de Russische premier Medvedev?

22/1 - Onze expert Lars Duursma schreef deze week in de Volkskrant over Dimitri Medvedev die het aftreden van de Russische regering bracht met een spiegel van non-verbale communicatie.   Dit artikel...

Lees verder »

Overtuigtip: Niet alles hoeft op Instagram

14/1 - Deze week schreef onze expert Lars Duursma in zijn wekelijkse rubriek in de Volkskrant over het grote nieuws van prins Harry en Meghan Markle.     Dit artikel verscheen eerder...

Lees verder »

Meer nieuws & publicaties

8/1Waarom je buurman nu een huis vol vuurwerk heeft
1/1Dit zijn de beste overtuigtips van 2019
31/12Help The King’s Speech met fijne beelden
24/12Maak het begrijpelijk én door te vertellen