Alles over presenteren

Zelf gebruikte hij het woord “template” niet. En er valt iets voor te zeggen dat de journalisten van Reuters en Financial Times hem onzorgvuldig citeerden. Of dat de markten wel heel erg overtrokken reageerden. Maar als Jeroen Dijsselbloem een eenvoudige en beproefde techniek had gebruikt om de vragen te beantwoorden, dan was er niets aan de hand geweest.

Lees meer »

Zit mijn haar wel goed? Hoe kan ik het beste gaan staan? Moet ik veel of juist weinig handgebaren maken? Over deze vragen heb je vast wel eens nagedacht vlak voor een presentatie. Er wordt wel eens gezegd dat 93% van alle communicatie non-verbaal is, waardoor onterecht wordt gedacht dat wat je zegt tijdens het presenteren nauwelijks invloed heeft op hoe je overkomt. Maar niets is minder waar. Als non-verbale communicatie echt zo bepalend zou zijn, waarom zou je dan überhaupt nog spreken tijdens een presentatie?

Waarschijnlijk is geen enkel onderzoek zó vaak verkeerd geïnterpreteerd als dat van Albert Mehrabian. In zijn onderzoek stelde hij inderdaad dat 93% van de communicatie non-verbaal is, maar ook dat dit alleen in bepaalde situaties geldt – namelijk wanneer het over je eigen emoties gaat. Als je bijvoorbeeld wilt uitdrukken hoe blij je bent, dan kun je dat beter doen met een grote glimlach en een opgewekte stem dan door “ik ben zo blij” te roepen. Voor gewone communicatie is die 93% volgens Mehrabian zeker niet geldig. Je presentatie hangt dus zeker niet alleen af van je lichaamstaal.

Presenteren: non-verbale versus verbale communicatie

Natuurlijk is het ook niet goed om tijdens het presenteren alle aandacht te richten op de inhoud en er helemaal niet bij stil te staan hoe je het verhaal wilt brengen. Een gelijke verdeling van inhoud, geloofwaardigheid en emotie wordt al sinds de klassieke oudheid als een belangrijke voorwaarde voor overtuigingskracht gezien. Maar hoe liggen dan werkelijk de verhoudingen tussen non-verbale en verbale communicatie?

Helaas kun je het percentage van de communicatie die non-verbaal is niet zomaar uitdrukken in een simpel percentage. Het verschilt per boodschap, spreker, publiek, gelegenheid en natuurlijk het medium. Denk bijvoorbeeld eens aan het verschil tussen het overtuigen van de Tweede Kamer over een nieuw wetsvoorstel en het overtuigen van een groep vrienden om een filmpje te pakken. In het eerste geval is het heel belangrijk wat je zegt, omdat er voor de Tweede Kamer nogal veel op het spel staat wanneer ze zich laten overtuigen. Voor je vrienden zijn diepgewortelde argumenten wellicht minder van belang.

Cursus presenteren

Kortom: wees je tijdens het presenteren bewust van je non-verbale gedrag, maar laat je verhaal er niet van afhangen! Ben je geïnteresseerd in een cursus presenteren en overtuigingskracht? Meld je dan nu aan voor de Masterclass Overtuigingskracht!

Een gevoel van spanning net voordat je een belangrijke presentatie moet geven…zelfs de meest ervaren en talentvolle sprekers hebben er last van. Hoe kun je nu het beste omgaan met deze spreekangst, en zo ontspannen en overtuigend mogelijk presenteren?

Hou je spreekangst onder controle

Bijna iedereen heeft in meer of mindere mate last van spreekangst. Deze angst komt voort uit een misinterpretatie van signalen uit je publiek. Wat in een gewoon gesprek heel vreemd zou zijn, is tijdens een presentatie voor een groot publiek normaal. Als je presenteert luisteren de anderen aandachtig en zwijgend, je wordt onophoudelijk aangekeken en je hebt te maken met meer dan een handjevol mensen. Maak je deze uitzonderlijke situatie weer zo normaal mogelijk, dan voelt het weer vertrouwd.

Van spreken in het openbaar naar een ‘gewoon gesprek’

Je kunt de situatie weer zo normaal mogelijk maken door het spreken in het openbaar terug te brengen naar een gewone gesprekssituatie. Een goede truc hiervoor is om in plaats van de hele groep toe te spreken, je te richten op vier of vijf mensen die verspreid zijn over de hele zaal. Doe net alsof je alleen met deze mensen aan het praten bent. De rest van de groep is welkom om te luisteren, maar ze maken geen deel uit van het gesprek.

Het resultaat zal verbazingwekkend zijn: hoewel je je maar tot een paar mensen richt, heeft toch iedereen het gevoel toegesproken te worden. Jij, voelt je echter veel minder zenuwachtig en meer op je gemak waardoor je presentatie stukken beter gaat!

Een voorbeeld uit de praktijk

Katrina Witt, in de jaren ’80 de meest succesvolle kunstschaatster, vond het ook lastig om op te treden voor een groot publiek. Toen haar carrière afgelopen was legde ze uit hoe zij haar angst al die tijd overwon. Voordat ze aan een kuur begon koos ze één man uit in het publiek. In gedachten was hij de enige voor wie zij haar show opvoerde. Op die manier bracht ze de situatie terug tot iets waar ze zich vertrouwd bij voelde: het behagen van één man. Het toepassen van deze beproefde techniek zorgde dus voor het succes en de bijzondere uitstraling van Katrina Witt!

Wil jij ook ontspannen en zelfverzekerd presenteren? Schrijf je in voor de workshop TED-waardig presenteren!

Er wordt weleens gezegd dat iedereen van zichzelf vindt dat hij een goed gevoel voor humor heeft. Helaas willen mensen zich hier nog weleens in vergissen. Humor – lachen, gieren, brullen? Nee, humor is een serieuze zaak! In zijn artikel Anatomy of a joke (1976) stelt professor A.A. Berger dat er wel 45 technieken zijn om humor tot stand te brengen. En nu we het toch over anatomie hebben: volgens de Amerikaanse schrijver E.B. White kan humor vergeleken worden met het ontleden van een kikker. „Niemand houdt ervan en de kikker legt het loodje.”

Is humor wel overtuigend?

Zelfs mensen die van humor hun beroep maken kunnen zich hier behoorlijk in vergissen. Cabaretier Micha Wertheim zorgde voor commotie toen hij herhaaldelijk de spot dreef met een gehandicapte bezoeker van zijn voorstelling. Het slachtoffer rolde huilend de zaal uit, waarna de rest van het publiek hem demonstratief volgde. Het gevolg van deze ongepaste humor? Wertheim was voortaan niet meer welkom in het Roermondse theater en collega’s van de cabaretier begonnen onmiddellijk een solidariteitsactie: zij zouden zich voortaan ook niet meer in het theater De Oranjerie vertonen. Theo Maasen zei in het Dagblad De Limburger hierover het volgende: „Een goede cabaretier zoekt de grens tussen het betamelijke en onbetamelijke. Die grens: dat is de essentie van humor.”

Het begrip aptum (passendheid), waarmee Quintilianus vijfhonderd jaar theorievorming op het gebied van de klassieke retorica afsloot, komt hier bij kijken. Wil je overtuigen, dan moeten de vorm, uitstraling en inhoud van je speech passen bij je doelgroep. Maar is humor wel overtuigend?

Ja, blijkt uit talloze wetenschappelijke onderzoeken op dit gebied. Humor wordt bijvoorbeeld vaak toegepast in reclames: bij grofweg eenderde van alle reclameboodschappen wordt gebruik gemaakt van humor. Ook de belangrijkste reclameprijs, de Gouden Loeki, gaat steevast naar grappige commercials.

Drie redenen waarom humor overtuigt

Wil je je doelgroep overtuigen met behulp van humor?  Drie redenen zorgen ervoor dat humor overtuigt. In de eerste plaats grijpt het je aandacht, en dat beginsel beperkt zich niet tot reclames. De wetenschappers Bryant en Zillman laten in hun artikel Using humor to Promote Learning in the Classroom (1989) zien dat humor er ook in het klaslokaal voor zorgt dat scholieren hun aandacht vasthouden. Het moet dan echter wel „verstandig” worden gebruikt. Het motto: gebruik humor, maar zorg dat je publiek met mate lacht.

Een tweede effect van humor is dat het publiek minder kritisch naar de inhoud van de boodschap kijkt. Mensen hebben vaak de neiging om continu na te denken over mogelijke tegenargumenten bij je boodschap. Heel vervelend. Het blijkt echter bijzonder lastig te zijn tegelijkertijd te lachen en tegenargumenten te verzinnen. Als je je publiek aan het lachen kan maken zorg je er dus tegelijkertijd voor dat er minder kritisch naar je boodschap geluisterd wordt. Het is daarom verstandig om humor in te zetten tijdens óf voorafgaand aan je minder sterke argumenten.

Als je publiek vijandig is kun je humor ook gebruiken om het ijs te breken. Op die manier leid je ook de aandacht af van de lading tegenargumenten die al op je ligt te wachten voordat je nog maar een woord hebt gezegd.

Humor in de dagelijkse praktijk

Maar hoe kun je deze strategieën nu toepassen in de dagelijkse praktijk? Je kunt humor bijvoorbeeld inzetten om jezelf op scherpzinnige wijze uit moeilijke situaties te redden. Mel Helitzer omschrijft in zijn boek Comedy Writing Secrets een fenomeen wat bij stand-up comedians bekend staat als de saver line: een ingestudeerde grap die je kunt gebruiken als een andere grap mislukt. Zinnetjes zoals „Ik wist dat die grap niet zou werken” of „In Almelo werkte hij wel” kunnen erg praktisch zijn om achter de hand te houden. Goede comedyschrijvers geven een kaartje met enkele saver lines mee, zodat de presentator zich altijd uit onverwachte situaties kan redden. Zo kan hij als het licht bijvoorbeeld uitvalt zeggen: „Wil iemand even het energiebedrijf bellen en zeggen dat de rekening vanochtend is betaald?” Of als het verhaal verstoord wordt door een politiesirene: „Ah, daar is mijn lift naar huis.”

Om te overtuigen is het dus niet alleen belangrijk wat je zegt, maar ook hoe je dat zegt. Leer hoe je ontspannen en zelfverzekerd voor een groep staat en hoe je de inhoud boeiend overbrengt in onze workshop TED-waardig presenteren!

In een debat of discussie zijn er verschillende technieken die een spreker kan gebruiken om een argument tastbaar en concreet te maken. Als een argument alleen goed en logisch beredeneerd is, is dit vaak niet genoeg. Een onderbouwing van je argument met een voorbeeld, rapport of verwijzing naar een geloofwaardige autoriteit kan wonderen doen voor je overtuigingskracht.

Structureer je argumenten

Een goede manier om je argumenten te structureren is het SEXI-model: State – Explain – Illustrate. Je begint met het kort benoemen van je argument, daarna zet je uiteen wat je er precies mee bedoelt en tot slot illustreer je dat met een voorbeeld of een autoriteit. Een voorbeeld maakt je argument tastbaar, een rapport of autoriteit maakt je argument extra geloofwaardig. Een combinatie is dus ideaal.

Het geven van een voorbeeld is daarom één van de meest effectieve manieren om een argument te onderbouwen in een debat of discussie. Zo’n voorbeeld komt echter nooit in de plaats van een argument, het is slechts een ondersteuning.

Overtuigen met voorbeelden

Maar hoe maak je nou optimaal gebruik van een voorbeeld?

Ten eerste is het belangrijk om ervoor te zorgen dat jouw voorbeelden representatief zijn voor datgene dat je wilt bewijzen. Het is ook verstandig om je niet te beperken tot één voorbeeld, maar er meerdere te geven. Op die manier kan je voorkomen dat mensen je argument onderuit halen door te stellen dat het voorbeeld de uitzondering vormt op de regel.

Daarnaast is het een pré als je achtergrondinformatie rondom het voorbeeld geeft. Zo is het voor milieugroeperingen bijvoorbeeld niet genoeg om simpelweg te verwijzen naar “Tsjernobyl” bij een debat over kernenergie. Om daadwerkelijk te overtuigen is het beter om zo concreet mogelijk uit te leggen wat er precies is gebeurd, en tot in de pijnlijke details te beschrijven wat de gevolgen waren.

Tot slot moet je ervoor zorgen dat jouw voorbeelden nooit controversiëler zijn dan de algemene strekking van je verhaal. Hou je je aan deze regels, dan wordt een argument ogenblikkelijker geloofwaardiger. Bovendien blijven voorbeelden goed hangen in het geheugen.

Verkeerde voorbeelden: dag dag overtuigingskracht

Het gebruik van voorbeelden in je argumentatie kan echter ook verkeerd uitpakken. Bij vergaderingen is het sterk aan te raden om niet-representatieve of controversiële voorbeelden ten koste wat het kost te vermijden. Ter illustratie: je wilt een voorstel doen, maar ergens in je verhaal geef je een ongelukkig gekozen voorbeeld. Voor je het weet staan je collega’s op hun achterste benen en ben je een kwartier lang dat voorbeeld aan het verdedigen. En dat is jammer want je wilt het helemaal niet hebben over het voorbeeld, maar over je voorstel. Maar je publiek bijt zich vast…En als ze je niet tijdens je betoog onderbreken, is de kans groot dat ze actief tegenargumenten aan het verzinnen zijn die ze op je af schieten zodra je stopt met praten. Het resultaat: de voorzitter kijkt naar zijn horloge en besluit het voorstel af te wijzen, of hij schuift het door naar de volgende vergadering.

Kortom, een controversieel of niet-representatief voorbeeld leidt de aandacht af van je daadwerkelijke argument en kan je daarom beter vermijden!

Wil je ook je overtuigingskracht vergroten en leren om beter te argumenteren en presenteren? Ondervind dit nu in onze workshop TED-waardig presenteren.

Tijdens het presenteren is emotie een handige tool om je publiek te overtuigen van je standpunt. Maar hoe speel je op een passende manier in op de gevoelens van je doelgroep? Leer effectief presenteren in twee stappen.

Stap 1 effectief presenteren: betrokkenheid

Ten eerste is het bij presenteren met emotie belangrijk dat je publiek betrokken raakt: niet alleen in de vorm van interesse in de rationele kant van het verhaal, maar zorg dat ze echt gaan geven om je voorstel. Als je goed om je heen kijkt, besef je dat je toehoorders allemaal ‘make me care’ roepen. Zo kun je in je betoog wel zeggen: ‘dit is slecht voor de economie!’, maar als mensen daar niets bij voelen dan zullen ze er niet zo snel overtuigd door raken. Ze zullen het idee hebben dat het alleen om geld draait, hoewel die stelling in feite gaat over emoties als honger, armoede en vernedering. Om effectief te presenteren zorg je dus allereerst dat je de emoties concreet maakt om zo je publiek betrokken te laten voelen.

Stap 2 effectief presenteren: wat vindt het publiek belangrijk?

Ten tweede gaat het er bij effectief presenteren niet om dat je inspeelt op zaken die jij belangrijk vindt voor je betoog, maar de zaken die je publiek belangrijk vindt. Dit principe geldt eigenlijk voor alles wat je betoogt, dus ook voor de emoties waar je op inspeelt. Je kunt – om nog even door te gaan op het voorbeeld van de economie – inspelen op de honger die volgens jou het belangrijkste gevolg is van de slechte economie, maar als het publiek het belangrijker vindt dat ze geen statusproducten meer kunnen kopen, heeft het inspelen op honger geen zin.

Om effectief te presenteren moet je er dus altijd voor dat je publiek emotioneel betrokken raakt. Zorg er daarnaast voor dat die emoties passen bij je publiek.

Wil jij effectiever met emotie leren presenteren? Schrijf je in voor de Masterclass Overtuigingskracht.

Onze lichaamstaal bepaalt niet alleen hoe anderen naar ons kijken, maar ook hoe we onszelf zien en voelen. Geef je binnenkort een belangrijke presentatie of voer je een sollicitatiegesprek? Neem vlak ervoor minimaal twee minuten een high power pose aan. Je komt dan zelfverzekerder, meer ontspannen en ja — zelfs authentieker over.

Dat advies geeft sociaal psycholoog Amy Cuddy van de Harvard Business School. In een TED talk vertelt ze hoe een houding van zelfvertrouwen de testosteron- en cortisolniveaus in de hersenen beïnvloedt. Haar inspirerende presentatie behoort inmiddels tot de best bekeken filmpjes op de site.

High power pose — zo moet het wél

Uit Cuddy’s onderzoek bleek dat mensen die vlak voor een belangrijke bijeenkomst minimaal twee minuten lang de volgende pose aannamen, gemiddeld 20% meer testosteron (dominantiehormoon) aanmaakten en 25% minder cortisol (stresshormoon). Meer zelfvertrouwen en minder stress dus!

Bij een experiment met sollicitatiegesprekken werden deze mensen véél positiever beoordeeld en sneller aangenomen. (Let op: het gaat hier dus om de pose die je voorafgaand aan het gesprek aanneemt, niet de pose die je tijdens het gesprek aanneemt!)

Low power pose — zo moet het NIET

Mensen die de volgende pose aannamen, maakten gemiddeld 10% minder testosteron aan en 15% meer cortisol. Minder kracht dus en meer stress. En dat terwijl dit doorgaans positie is die mensen aannemen voorafgaand aan een sollicitatiegesprek, bijvoorbeeld wanneer ze nog even voorovergebogen naar hun mobiele telefoon staren!

Kortom: ga je binnenkort solliciteren of geef je een belangrijke presentatie? Neem voorafgaand aan de bijeenkomst een krachtige houding aan!

Ps. Debatrix zoekt een Personal Assistant/Mid office medewerker. Ken of ben jij die?

Leuk om te weten: potlood tussen je tanden

We weten al langer dat lichaamstaal onze gemoedstoestand beïnvloedt. Zo voelen mensen zich gelukkiger als ze lachen, zélfs als ze tot een glimlach worden gedwongen door een potlood tussen hun tanden te klemmen. (Geen grap!)

Op onze site vind je bijna 200 overtuigtips en meer dan 100 publicaties die jou kunnen helpen om jouw boodschap overtuigend over te brengen. Hieronder vind je de tien meest gelezen tips van 2012. Doe er je voordeel mee in het nieuwe jaar!

Heb je vragen naar aanleiding van deze tips of wil je laten weten hoe deze tips jou helpen of al geholpen hebben? Reageer dan gerust op onze site.

1. Hoe lang duurt jouw speech?

Zonder enige twijfel de populairste tool op onze website. Want het blijkt best lastig om in te schatten hoe lang het duurt om een uitgeschreven toespraak uit te spreken. Of om vooraf in te schatten hoeveel woorden een toespraak telt die ongeveer tien minuten mag duren. Met onze tool weet je binnen enkele seconden het antwoord!

Lees meer »

Een tijdje terug vertelden we dat we de sprekers van TEDxDelft zouden gaan coachen. Met het event voor de deur -aanstaande vrijdag is het zover- hebben we morgen een laatste tune-up van de verhalen.

We zijn natuurlijk niet meer neutraal en dus ontzéttend enthousiast over de ideeën die gebracht gaan worden! Hieronder vind je een sneak preview van een aantal performers en hun boodschap. Meer weten? Dan vrijdag kijken via de livestream!

Heb je zélf een belangrijke presentatie die je graag naar een topniveau tilt? We kunnen ook jou aan een top-performance helpen, bel 010 414 88 69 of laat je terugbellen.

Veel mensen beginnen hun PowerPoint-presentatie met een slide die de aandacht van het publiek moet trekken. Dat kan een cartoon zijn, een prikkelende quote of zelfs een dynamisch filmpje. Mijn advies: doe dat niet! Zorg dat je zélf de aandacht van de aanwezigen trekt en hen nieuwsgierig maakt naar wat je gaat vertellen.

De eerste twee minuten van je presentatie bepalen namelijk waar het publiek de rest van je presentatie naar zal kijken: naar jou of het scherm. Als jouw presentatie begint met een slide die alle aandacht trekt, dan is het signaal naar je publiek duidelijk: KIJK NAAR HET SCHERM.

Hoe dan wél?

Maak een openingsslide die rustig oogt, aantrekkelijk is vormgegeven en het onderwerp van de presentatie vermeldt. Of begin met een zwarte slide. Zorg ervoor dat iedereen in het publiek vanaf de eerste minuut vooral naar jou kijkt. Trek zélf de aandacht en vertel vervolgens wat de mensen in het publiek aan jouw presentatie hebben. Zo maak je vanaf het begin duidelijk dat de PowerPoint-presentatie jou ondersteunt, in plaats van andersom.

Aanvullende overtuigtips:

• Zet dit nooit meer op de eerste dia!
• Schrap die agenda-slide!
• Wat zijn jouw eerste woorden?

P.S. Wil je samen met een expert eens kritisch kijken naar jouw (PowerPoint-)presentaties? Neem gerust contact met ons op!