Overtuigtip #510 van 535   |   Toon willekeurige tip →

Show don’t tell: zo overtuig je met beelden

Door onze expert Alexandra Smith

Gepubliceerd op dinsdag 17 april 2018 (Overtuigtips)

Goede schrijvers zweren erbij: het ‘show don’t tell’- principe. Zij weten dat beeldend taalgebruik essentieel is om de lezer of luisteraar in het verhaal te trekken. Ook de beste speechwriters passen het toe. Hersenen willen graag geprikkeld worden, en een verhaal dat neerkomt op een opsomming van feiten is nu eenmaal niet prikkelend. Saai, zelfs.

(Leer overtuigen: volg onze tweedaagse masterclass)


Show, don’t tell: laat het zien

Het ‘show don’t tell’-principe betekent dat je iets vertelt op een manier dat mensen het voor zich zien. Er worden dan veel meer gebieden in de hersenen geactiveerd dan bij abstracte, niet beeldende taal. Als mensen zich identificeren met de hoofdpersoon en wat die in een verhaal meemaakt, wordt er cortisol aangemaakt (voor focus) en oxytocine (maakt empathisch). Gevolg: je voelt meer bij een verhaal. Huilde je weleens tijdens een film of verhaal? Schrok je tijdens een thriller weleens op toen er iets spannends gebeurde? Dan waren deze stofjes in jouw lichaam actief.

Het vereist oefening, maar ook jij kan het trucje in de vingers krijgen. Tip: Verwoord wat de hoofdpersoon van een verhaal (of jijzelf) ziet, hoort, voelt, ruikt of proeft. Want dan worden de zintuigen van je publiek ook geprikkeld. Politici passen het ‘show don’t tell’-principe regelmatig toe. Iemand die dat goed kon, was president Obama. In onderstaand fragment zegt hij wat hij hoort (een stem), ziet (een kleine, oudere vrouw) en voelt (ik sprong bijna uit mijn schoenen):

Suddenly I hear this voice should out behind me: “Fired up?” (Laughter.) And I almost jumped out of my shoes. (Laughter.) But everybody else acts like this is normal and they all say, “Fired up!” And then I hear this voice: “Ready to go?” And the people around me, they just say, “Ready to go!” I don’t know what’s going on. So I look behind me, and there’s this little woman there. She’s about 5’2″, 5’3″, she’s maybe 50, 60 years old.

Dit fragment komt uit Obama’s speech in Minnesota

De kracht van beeld

Mocht je dit principe toch niet volledig in de vingers krijgen, niet getreurd. Je kunt natuurlijk ook échte beelden laten zien bij een verhaal dat je presenteert. Zoals een foto met een sterke emotionele lading erin. Ook dan worden er meerdere gebieden in de hersenen geactiveerd. De combinatie van beeld en tekst kan overigens overtuigender zijn om bijvoorbeeld de (politieke) mening van mensen te beïnvloeden dan een beeld zonder tekst, zoals het onderzoek van communicatiewetenschapper Tom Powell aantoont.

Hoe werkt dit in de praktijk?

Tot een paar jaar terug interesseerde het niemand wat voor kip er op zijn bord lag. Dit veranderde toen stichting Wakker Dier overal beelden van de Plofkip liet verspreiden met tekst. Ineens werd pijnlijk zichtbaar wat we consumeerden: een in zes weken doorgefokt kippenras dat door hormonentoevoegingen te snel groeit en letterlijk door zijn pijnlijk zwerende poten zakt. ‘Bah, doe mij toch liever een bio-kip’, dachten veel consumenten. Vele A-merken, cateraars en ziekenhuis banden vervolgens de plofkip en in 2016 sloten twee grote supermarkten hierbij aan. Zo succesvol kan een beeld gecombineerd met een boodschap dus zijn.

Kortom, als jij wil overtuigen met je verhaal denk dan niet alleen na over wat je wil vertellen, maar vooral over hoe je dat kunt verbeelden!

Alexandra Smith is een inspirerende spreker op het gebied van storytelling en ondernemerschap. Als verhaalcoach begeleidde ze diverse sprekers in het TED-waardig Presenteren. Als trainer van Debatrix hielp ze tientallen bedrijven en internationale organisaties als de Europese Commissie met hun verhalen en bij het vergroten van hun overtuigingskracht.

Reageer op dit artikel

Er zijn nog geen reacties. Wat vind jij van dit artikel?

Laat een reactie achter

Vergroot je kennis

Ontvang net als 15.000+ lezers elke week een praktische overtuigtip!

Uitschrijven kan elk moment
Laat mij overtuigen op de volgende manieren
Cadeau — Meld je nu aan en ontvang direct de beste tips van de laatste jaren

Reacties op onze trainingen


Hele goede opbouw naar het te behalen doel in deze training!
Rinaldo Koppen
Regio directeur midden Limburg / Home Instead
Een zeer leerzame training, zwaar maar absoluut de moeite waard door de vele handvaten die je krijgt.
Henk Hulsteijn
Webmanager ICC / AZL
Alsof ik voor een spiegel stond en feedback terug kreeg!
Manon van Voskuilen
Junior Klantcoördinator / Home Instead Thuisservice
De training was concreet, pakkend en bruikbaar. Heel inspirerend, ik ga er zeker mee aan de slag!
Marike Jansen
Ergotherapeut / De Hoogstraat Revalidatie
Een leerzame training die goed aansloot op onze eerdere training 'Geavanceerde Debattechnieken'
Tessa Koster
Beleidsadviseur afdeling Kwaliteit en Verantwoording / GGZ


Volg direct een training!

29/10TED-waardig presenteren (Rotterdam)
30/10Overtuigende Digitale Presentaties (Utrecht)
2/11Masterclass Overtuigingskracht (Rotterdam)
15/11Masterclass Kritisch Denken (Rotterdam)
22/11Masterclass Luisteren & Beïnvloeden (Den Haag)
27/11Masterclass Overtuigingskracht (Amsterdam)
13/12TED-Waardig Presenteren (Utrecht)
17/12Voorzitten & Gespreksleiden (Rotterdam)
16/01Masterclass Overtuigingskracht (Utrecht)
25/01Masterclass Luisteren & Beïnvloeden (Utrecht)
29/01Masterclass Kritisch Denken (Rotterdam)

Overzicht in-house trainingen »

Overtuigtip: Alle overtuigtips van 2017! Wat is jouw top 3?

3/1 - “Je kunt namelijk je eigen hersenen beïnvloeden.”. Weet jij uit welke overtuigtip dit komt? Het is één van de 46 overtuigtips die je dit jaar las. Het is de overtuigtip die...

Lees verder »

Boek: De beste toespraken van Barack Obama

6/1 - Op 11 januari verschijnt bij Uitgeverij Balans ons nieuwe boek met de beste toespraken van Barack Obama. De toespraken zijn geselecteerd en van een voor- en nawoord voorzien door Lars...

Lees verder »

Meer nieuws & publicaties

10/10Veilig gebruik van jeukwoorden bij presentaties
3/10Wat de wetenschap ons over humor vertelt (niet zo grappig, wel erg nuttig)
26/9Presenteren: Beperk jezelf en stimuleer jouw creativiteit
19/9Recensie Troonrede: Majesteit, zo overtuigt u natuurlijk niemand